www.pantozolcontrol.nl

Brandend maagzuur kan heel vervelend zijn. ’s Nachts houdt het een patiënt uit zijn slaap en overdag hindert het hem bij zijn bezigheden. Hij wil af van deze maagklachten en gaat daarom op zoek. De website www.pantozolcontrol.nl belooft hem: ’brandend maagzuur onder controle’. De hemelsblauwe site straalt de beloofde verlichting uit en een webwinkel brengt Pantozol Control® binnen muisklikbereik.

www.pantozolcontrol.nl promoot een zelfzorggeneesmiddel tegen refluxsymptomen. De tabletten bevatten pantoprazol (merkloos, Pantozol®) 20 mg, de fabrikant is Takeda. Pantoprazol is een protonpompremmer, evenals omeprazol (merkloos, Losec®, en zonder recept verkrijgbaar als Buscozol® en Losecosan® (Gebu 2013; 47: 122), lansoprazol (merkloos, Prezal®), rabeprazol (merkloos, Pariet®) en esomeprazol (merkloos, Nexium®).

Werkingsmechanisme. Het middel werkt door zich selectief te binden in de maagwandcellen aan het enzym H+/K+-adenosinetrifosfatase, de protonpomp. Deze binding onderdrukt langdurig de maagzuurafgifte.

Onschuldig middel? ’Slechts één klein tabletje Pantozol Control® per dag kan al voor langdurige werking zorgen. Overdag én ’s nachts.’ Een misleidende tekst op de website van Pantozol Control. Het doet vermoeden dat het om een onschuldig middel gaat. Pantoprazol is, evenals omeprazol (Gebu 2013; 47: 122), op grond van de bijwerkingen en mogelijke interacties geen onschuldig middel.1 Bovendien wekt de term ’langdurige werking’ een verwachting richting langdurig gebruik. En daarvoor is het middel niet bedoeld. Het middel is bedoeld voor kortdurende zelfzorgbehandeling van lichte refluxsymptomen bij volwassenen. Het dient niet langer dan vier weken te worden gebruikt zonder een arts te raadplegen en niet langer dan twee weken zonder een arts te raadplegen als symptoomverlichting uitblijft.1 Boven een leeftijd van 50 jaar geldt een eerste episode van  maagklachten bovendien als een belangrijk symptoom en moet gastroscopie worden overwogen, geen symptoombestrijding.

Zonder geneesmiddel. Iemand met lichte maagklachten kan meestal zonder een geneesmiddel. In de standaard ’Maagklachten’ van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) wordt het volgende geadviseerd: voorlichting en niet-medicamenteuze behandeling, waaronder slapen met het hoofd iets omhoog en het vermijden van alcohol, tabak en koffie.2 Als een geneesmiddel nodig is, dan komt eerst een antacidum in aanmerking.

Conclusie. De website van Pantozol Control is misleidend, stimuleert mensen om bij lichte refluxklachten direct een protonpompremmer te gebruiken en zelfs een impulsaankoop te doen via de link naar de webwinkel. Voor veel van de bezoekers van de website zullen de voedingsadviezen van de NHG-Standaard ’Maagklachten’ voldoende zijn, slechts in sommige gevallen is een antacidum (dat snel werkt in tegenstelling tot pantoprazol) of een H2-antagonist nodig. Ten slotte zal het reboundeffect na het staken van het gebruik van pantoprazol het langdurige gebruik verder in de hand werken (Gebu 2005; 39: 95-101).

Protonpompremmers dienen alleen op recept verkrijgbaar te zijn. Het feit dat de vrije verkrijgbaarheid als zelfzorgmiddel ruimte creëert voor een fabrikant om ondeskundige en misleidende reclame te mogen maken, maakt dit tot een ernstige zaak. Deze symptoomreclame voor geneesmiddelen kan als ’direct-to-consumer-advertising’ (DTCA, Gebu 2013; 47: 36-37) worden beschouwd en zou derhalve verboden dienen te worden.


1. Informatorium Medicamentorum. Den Haag: KNMP, 2013.
2. Numans ME, et al. NHG Standaard ’Maagklachten’. Huisarts Wet 2013; 56: 26-35

 

Auteurs

  • mw drs N.I.M. van Wetten