Speekselklierontsteking door nitrofurantoïne

Nitrofurantoïne is een antimicrobieel middel dat vooral wordt gebruikt bij de behandeling van urineweginfecties. Naast reeds bekende bijwerkingen, zoals longreacties, hepatitis en polyneuropathie, kan het middel een zeldzame oorzaak zijn van een ontsteking van de glandulae parotis en/of submandibularis. Sedert 1980 heeft de Sectie Geneesmiddelenbewaking zes meldingen van deze bijwerking ontvangen, waarvan er twee reeds eerder zijn beschreven.1 In alle gevallen betrof het vrouwen, variërend in leeftijd van 59-82 jaar. Zij kregen nitrofurantoïne 100-400 mg/dag voor een urineweginfectie, waarna de verschijnselen binnen vier dagen ontstonden. Twee vrouwen kregen tevens koorts en bij hen steeg het amylasegehalte in het serum. Drie patiënten hadden reeds bij een eerdere behandeling met nitrofurantoïne voorbijgaande klachten van de speekselklieren gehad. Alle patiënten herstelden spontaan na het staken van de behandeling.

In de differentiaaldiagnose van een speekselklierontsteking dient het mogelijke gebruik van nitrofurantoïne als oorzaak te worden overwogen.



1. Meyboom RHB, Van Gent A, Zinkstok DJ. Nitrofurantoin-induced parotitis. BMJ 1982; 285: 1049.