Corticosteroïden bij acute jicht

Achtergrond. Doel van behandeling van acute jicht is snelle en veilige bestrijding van pijn en bewegingsbeperking. NSAID's zijn daarbij eerste keuze.1 Bij onvoldoende werkzaamheid of intolerantie wordt als alternatief colchicine of een corticosteroïde aanbevolen, maar vergelijkend onderzoek is schaars. Recent zijn de analgetische werking en de bijwerkingen van oraal prednisolon/paracetamol vergeleken met oraal indometacine/paracetamol bij de behandeling van patiënten die zich met acute jicht op de spoedeisende hulp presenteerden.2 

Methode. In een gerandomiseerd dubbelblind onderzoek in een universiteitsziekenhuis in Hongkong werden nieuwe patiënten met het klinische beeld van acute jicht onderzocht. Patiënten met maagdarmklachten, dementie en nierfunctiestoornis werden uitgesloten. De prednisolongroep (n=44) kreeg direct prednisolon 30 mg en paracetamol 1 g, gevolgd door vijf dagen prednisolon 1dd 30 mg en naar behoefte paracetamol (tot 4 dd 1 g). In de indometacinegroep (n=46) werd gestart met diclofenac 75 mg intramusculair, indometacine 50 mg en paracetamol 1 g, gevolgd door indometacine twee dagen 3 dd 50 mg en drie dagen 3 dd 25 mg met zonodig paracetamol. Het beloop met pijnscores en bijwerkingen werd de eerste uren gecontroleerd en daarna na 1, 5 en 14 dagen.

Resultaat. In beide groepen was de behandeling van de pijn even effectief. Voor datzelfde gunstige effect werd in de prednisolongroep significant meer paracetamol bijgenomen (10,3 g vs. 6,4 g/14 dagen). In de indometacinegroep waren er vaker bijwerkingen (bij 29 vs. 12 patiënten), wat bij zeven tot een ziekenhuisopname leidde, waarvan vijf met een maagbloeding. De bijwerkingen in de prednisolongroep waren vooral droge mond en sufheid. Het recidiefpercentage verschilde niet significant, acht in de indometacinegroep en vijf met prednisolon.

Conclusie onderzoekers. Een korte prednisolonkuur is minstens even effectief als indometacine en geeft minder bijwerkingen.


In de NHG-Standaard 'Acute jicht' wordt voor de behandeling van acute jicht als eerste keuze een NSAID genoemd en wel ibuprofen, diclofenac of naproxen. Deze NSAID's veroorzaken misschien wat minder vaak maagklachten dan indometacine en zijn even effectief. Maar ook deze NSAID's moeten bij de merendeels oudere jichtpatiënten met omeprazol worden gecombineerd. Als tweede keuze staat colchicine vermeld dat eveneens vaak maag-darmklachten geeft. Derde keuze zijn de corticosteroïden, die in dit onderzoek even effectief blijken als indometacine maar geen maagklachten veroorzaken. Mogelijk is voor vele patiënten met acute jicht in de eerste lijn een korte prednisolonkuur aangevuld met paracetamol te verkiezen boven de gebruikelijke NSAID's.

1. NHG-Standaard: M 72, Acute jicht. http://nhg.artsennet.nl/upload/104/standaarden/M72/start.htm
2. Man CY, et al. Comparison of oral prednisolone/paracetamol and oral indomethacin/paracetamol combination therapy in the treatment of acute goutlike arthritis: a double-blind, randomized, controlled trial. Ann Emergency Med 2007; 49: 670-677.  

 

Auteurs

  • dr A.J.F.A. Kerst