Ciclesonide (Alvesco®), behandeling astma

Ciclesonide -
Alvesco® (Altana Pharma) 
Dosisaërosol 40, 80 en 160 µg/dosis
behandeling astma 

Het inhalatiecorticosteroïde ciclesonide is geregistreerd voor de 'behandeling van persisterend astma bij volwassenen (18 jaar en ouder)'.1

Werkingsmechanisme. Ciclesonide heeft een ontstekingsremmende werking en vermindert bij hyperreactieve patiënten de gevoeligheid van weefselreceptoren voor ontstekings- en bronchusvernauwende mediatoren.

Klinisch onderzoek.
 Er zijn geen onderzoeken gepubliceerd waarin ciclesonide is vergeleken met andere inhalatiecorticosteroïden. Er zijn wel twee gecontroleerde onderzoeken gepubliceerd, waarin de werkzaamheid van twee doseringen ciclesonide is vergeleken met placebo.2 3 In het eerste gerandomiseerde dubbelblinde onderzoek bij 319 volwassen patiënten met licht tot matig astma was er na 12 weken geen verschil in werkzaamheid tussen de twee doseringen ciclesonide (160 en 640 µg/dag) en werkten beide doseringen significant beter dan placebo op diverse longfunctieparameters, zoals de ochtend piekstroomwaarde en geforceerd expiratoir volume in één seconde.2 In het andere onderzoek bij 360 patiënten met persisterend astma is de werkzaamheid van ciclesonide (80 en 320 µg/dag) gedurende 12 weken vergeleken met placebo.3 Patiënten gebruikten al inhalatiecorticosteroïden, maar staakten deze bij de aanvang van het onderzoek. Ook in dit onderzoek werkten beide doseringen ciclesonide significant beter dan placebo op diverse longfunctieparameters, zoals de ochtend piekstroomwaarde en geforceerd expiratoir volume in één seconde.

Bijwerkingen.
 Het bijwerkingenprofiel van ciclesonide is vergelijkbaar met dat van de andere inhalatiecorticosteroïden. Paradoxale bronchospasmen treden vaak op en veroorzaken soms een onaangename smaak, heesheid, hoest, geïrriteerde keel, droge mond en overgevoeligheidsreacties van de huid.4 Er zijn geen langetermijngegevens bekend over bijwerkingen, zoals vermindering van de botdichtheid, cataract, glaucoom en remming van de bijnierschorsfunctie.

Contra-indicaties en interacties.
 Overgevoeligheid voor ciclesonide of één van de hulpstoffen is een contra-indicatie.

Zwangerschap en lactatie.
 Het gebruik van ciclesonide tijdens zwangerschap en lactatie dient slechts te worden overwogen als het verwachte voordeel voor de moeder groter is dan ieder mogelijk risico voor het foetus dan wel kind.

Plaatsbepaling

Bij persisterend astma is onderhoudsbehandeling met een inhalatiecorticosteroïde geïndiceerd. De voorkeur gaat daarbij uit naar beclometason, budesonide of fluticason, waarmee veel ervaring is opgedaan. Van deze middelen zijn meerdere toedieningsvormen beschikbaar en ze kunnen ook bij kinderen worden toegepast. Bij volwassenen en kinderen vanaf zeven jaar wordt aan poederinhalatoren de voorkeur gegeven. Dosisaërosolen dienen bij voorkeur niet meer zonder voorzetkamer te worden voorgeschreven, omdat bij het grootste deel van de patiënten de mond-handcoördinatie niet goed gaat. De dosisaërosol van ciclesonide kan in combinatie met Aerochamber worden gebruikt.
De ervaring met ciclesonide is beperkt. Omdat er bovendien onvoldoende gepubliceerd onderzoek beschikbaar is om een eigen plaats voor ciclesonide binnen de groep van de inhalatiecorticosteroïden te rechtvaardigen, is er geen reden ciclesonide in het voorschrijfpatroon op te nemen.

stofnaam merknaam® dosis kosten
ciclesonide Alvesco 160 µg/dag  12,90


1. IB-tekst ciclesonide (Alvesco®) via: www.cbg-meb.nl, Geneesmiddeleninformatiebank. 
2. Chapman KR, et al. Maintenance of asthma control by once-daily inhaled ciclesonide in adults with persistent asthma. Allergy 2005; 60: 330-337.
3. Langdon CG, et al. Once-daily ciclesonide 80 or 320 mug for 12 weeks is safe and effective in patients with persistent asthma. Respir Med 2005; 99: 1275-1285 (geaccepteerd voor publicatie).
4. Farmacotherapeutisch rapport ciclesonide (Alvesco®) via: www.cvz.nl/cijfers_en_publicaties/CFH-rapporten (ciclesonide).

Auteurs

  • drs D. Bijl