Acetylsalicylzuur/metoclopramide versus sumatriptan

Bij de aanvalsbehandeling van migraine wordt vaak acetylsalicylzuur oraal toegepast. De toevoeging van metoclopramide brengt de absorptie van acetylsalicylzuur die tijdens een migraine-aanval is vertraagd, terug tot normaal, het versterkt de werking ervan en het vermindert de misselijkheid en het braken. In specialistische centra in België, Denemarken, Frankrijk en Nederland werd een dubbelblind, gerandomiseerd, parallel, placebogecontroleerd onderzoek uitgevoerd bij 421 patiënten die reeds langer dan één jaar twee tot zes migraine-aanvallen per maand hadden.1 Bij hen werd gedurende acht weken de effectiviteit van de orale toepassing van acetylsalicylzuur 900 mg (als 1620 mg van het lysinezout) in combinatie met metoclopramide 10 mg vergeleken met die van sumatriptan 100 mg oraal. Bij de eerste aanval verschilden de beide behandelingen in effectiviteit significant van placebo, maar niet van elkaar: na twee uur was met acetylsalicylzuur/metoclopramide bij 57% van de patiënten de hoofdpijn licht of afwezig, met sumatriptan bij 53% en met placebo bij 24%. Bij de tweede aanval verschilden beide wat betreft het verminderen van de hoofdpijn eveneens significant van placebo, maar opnieuw niet van elkaar: acetylsalicylzuur/metoclopramide 43%, sumatriptan 55% en placebo 25%. Beide behandelingen met werkzame stof bestreden ook de misselijkheid twee uur na de eerste en de tweede aanval significant beter dan placebo. Bij de eerste aanval was dit effect met acetylsalicylzuur/metoclopramide significant beter dan met sumatriptan, maar bij de tweede aanval niet-significant verschillend. Het aantal patiënten dat braakte was te klein om eventuele verschillen tussen de behandelingen te kunnen vaststellen. De behandelingen met werkzame stof verschilden onderling noch wat betreft de inname van aanvullende medicatie (alles behalve ergotalkaloïden en morfinomimetica) noch wat betreft het aantal hoofdpijnrecidieven binnen 24 uur.
Bijwerkingen traden met sumatriptan (28%) significant vaker op dan met acetylsalicylzuur/metoclopramide (18%) en placebo (13%). De belangrijkste bijwerkingen van sumatriptan waren misselijkheid of braken, vermoeidheid, samentrekking van de keel of pijn op de borst, paresthesieën, slaperigheid, een zwaar gevoel in de onderbenen, buikpijn, hoofd- en nekpijn, syncope en duizeligheid. Eén patiënt meldde palpitaties en een andere kreeg acuut atriumfibrilleren, hetgeen noopte tot een ziekenhuisopname. De belangrijkste bijwerkingen van acetylsalicylzuur/metoclopramide waren slaperigheid, buikpijn, misselijkheid of braken, vermoeidheid en hoofdpijn. Bij de placebobehandeling waren dat misselijkheid of braken, vermoeidheid, buikpijn en duizeligheid.

Uit dit onderzoek kan men concluderen dat toepassing van acetylsalicylzuur/metoclopramide oraal de hoofdpijn bij een eerste en een tweede migraine-aanval even effectief bestrijdt als die van sumatriptan oraal. Na een eerste aanval bestrijdt de combinatie de misselijkheid beter dan sumatriptan, terwijl dit voor de tweede aanval niet verschilt. Bijwerkingen komen met de combinatie minder vaak voor dan met sumatriptan.

<hr />

1. Tfelt-Hansen P, Henry P, Mulder LJ, Scheldewaert RG, Schoenen J, Chazot G. The effectiveness of combined oral lysine acetylsalicylate and metoclopramide compared with oral sumatriptan for migraine. Lancet 1995; 346: 923-926.